Matrak
Dövüş oyunu; federasyonu vardır.
Hakkında
Matrak, Osmanlı döneminde ortaya çıkmış yaya bir savaş oyunudur. Kanuni Sultan Süleyman döneminde yaşamış matematikçi, tarihçi ve coğrafyacı Matrakçı Nasuh tarafından, Türklerdeki kılıç talimi esas alınarak kurulmuştur. Kılıç kullanma sanatını öğrettiği için sarayda, özellikle yeniçeriler arasında çok tutulmuştur.
Matrak iki kişi arasında oynanır. Oyuncular kılıç yerine bir değnek, öbür ellerinde ise deri kaplı bir kalkan tutar. Meydana çıkarken birbirlerine teşekkür eder, oyun bitince de vurdukları darbeler için özür dilerler: oyun rakibe saygıyı ve asaleti aşılar.
Tarihçe
H. G. Yurdaydın'ın İslâm Ansiklopedisi'nde yazdığına göre Nasuh, "Matrakçı" lakabını kendisinin bulduğu matrak oyunundan almıştır ve silâhşorlukta rakipsizdi. 1530 tarihli bir beratta onun Mısır'a gittiği, oranın ünlü silâhşorlarıyla karşılaştığı ve Rüstem-i Zâl gibi hünerler gösterdiği anlatılır.
Ağustos 1530'da, şehzadelerin sünnet düğününde Nasuh, İstanbul'da Atmeydanı'nda kâğıttan iki yürür hisar yaptırmış, askerler bunların çevresinde savaş gösterisi sergilemiştir. Aynı yıl Tuhfetü'l-guzât adlı kitabını yazmıştır: kitap okçuluk, kılıç, kalkan, topuz ve at tâlimini ele alır; resimlerini de yazar kendisi çizmiştir. Nasuh 28 Nisan 1564'te ölmüştür.
Kuralların özeti
Oyun cenk havasıyla başlar ve hakemin "dur" komutuyla biter. Oyuncular değnekle birbirlerinin başına hafifçe vurur; her vuruş bir puan sayılır. Sert vurmak ve yaralamak yasaktır. Daha çok puan toplayan kazanır.
Halklar
Araştırma: Vasif Namazov, Turan Oyunları Konsepti
