Sini zarf, muncuk

Kerkük Türkmenlerinin halk oyunları.

Hakkında

Sini zerf (sini zarf), Irak Türkmenlerinin ramazan gecelerinde oynadığı bir oyundur: Kerkük'te, Erbil'de ve Türkmenlerin yaşadığı öteki şehirlerde teravih namazından sonra başlar ve sahura kadar sürer. Oyunda iki takım vardır; her takım bir usta ve iki çıraktan oluşur. Siniye (tepsiye) on bir bakır fincan dizilir.

Çıraklar takımların arasına perde çeker ve usta, fincanlardan birinin altına "zarf"ı — boncuk, yüzük veya zar — saklar. Perde kaldırılınca öteki takımın ustası onun hangi fincanın altında olduğunu bulmalıdır; doğru tahmin için yalnızca iki hakkı vardır. Bulunamazsa, tepside kalan fincan sayısı kadar puan yazılır; en az puanı alan takım kazanır.

Muncuğ (boncuk), Kerkük'ün en eski oyunlarından sayılır ve daha çok kız çocukları oynar. Oyun renkli boncuklarla veya iri tespih taneleriyle, düz toprak zeminde oynanır: yaklaşık bir metre uzağa avuç içi büyüklüğünde iki çukur açılır ve oyuncu boncuğu yalnızca başparmağıyla iterek çukura sokmaya çalışır. Boncuğu çukura ilk sokan kazanır ve rakibinin boncuğunu alır; takım hâlinde oynandığında çukura en çok boncuk sokan takım kazanmış sayılır.

Halklar

Araştırma: Vasif Namazov, Turan Oyunları Konsepti

Kaynaklar

  1. Kerkük'te ramazan gecelerinin vazgeçilmez eğlencesi «sini zarf» oyunu — Anadolu Ajansı
  2. Türkmenlerin Ramazan eğlencesi: Sini Zerf — Türkiye Yazarlar Birliği
  3. F. Mohammed, G. A. Cicioğlu, Kerkük Yöresi Geleneksel Oyunları: Sini Zarf ve Muncuğ — Gazi Üniversitesi TURGOSD 1(3), 2025, s. 71–72
  4. İllüstrasiya: süni intellektlə hazırlanıb, Komitə təqdim edib