Tepük

XI. yüzyıl, Kaşgarlı Mahmud: keçi kılına sarılı kurşun top ayakla vurulurdu.

Hakkında

Tepük, 11. yüzyılda Kâşgarlı Mahmud'un "Dîvânu Lugâti't-Türk"te anlattığı bir oyundur. Onun yazdığına göre kurşun eritilip ağırşak biçiminde dökülür, sonra bu yuvarlak nesnenin üzeri keçi kılı veya benzeri yumuşak bir şeyle sarılırdı. Oğlan çocukları onu ayaklarıyla vurarak oynardı.

"Tepük" sözü "vurmak, tekmeleyerek vurmak" anlamındaki fiilden gelir. Kâşgarlı oyun hakkında bundan fazla bilgi vermez; bu yüzden kuralları bilinmemektedir.

N. Abdimitalip uulu'nun yazdığına göre oyunun günümüze ulaşan biçimlerine ilk kez Gazi Üniversitesi profesörü İ. Yıldıran dikkat çekmiştir (2002): Kırgızlarda "lyanga tepme", Türkmenlerde "para tepme", Uygurlarda "tepçük". Bu oyunlarda avuç içi kadar bir koyun veya keçi derisine eritilmiş kurşun yapıştırılır ve bu, yere düşürülmeden ayakla vurularak havada tutulur. Yazar "lyanga" adını Farsça "leng" — "aksak" — sözüne bağlar: oynayan kişinin hareketi aksayan bir insanı andırır.

Araştırma: Vasif Namazov, Turan Oyunları Konsepti

Tepük

Hakkında

Kaynaklar